Op maandag 24 april legt het Leuvense schepencollege de stadsrekening van 2022 aan de gemeenteraad voor.
“Na de covidcrisis van 2020/2021 - die gepaard ging met meer uitgaven en minder ontvangsten - kampten we tijdens het jaar 2022 met stijgende energieprijzen door de oorlog in Oekraïne en verschillende indexaanpassingen van de lonen. De indexatie van de inkomsten volgt met een vertraging van één à twee jaar, hetgeen voor steden en gemeenten een uitdagende situatie creëerde in 2022. Desondanks kan het Leuvense schepencollege nog altijd een gunstig rekeningresultaat voorleggen. Er is een overschot van 17,3 miljoen euro in de exploitatie en een autofinancieringsmarge van 12,8 miljoen euro”, zegt schepen van Financiën Carl Devlies (CD&V).
“Het budgettair resultaat van het boekjaar 2022, waarbij ook de opbrengsten van leningen als inkomsten worden opgenomen, beloopt -17,7 miljoen euro. Het beschikbare budgettaire resultaat, waarin de verrekening gebeurt met de voorgaande jaren, beloopt -2,5 miljoen euro. De investeringen in het jaar 2022 beliepen 51,9 miljoen euro. Op 31 december 2022 stond er een bedrag van 16,9 miljoen euro op de stadsrekening”, gaat schepen Devlies verder.
Veiligheid, gebouwen en wegenwerken
“?De analyse van deze cijfers toont dat veiligheid een belangrijke investeringspost is (6 miljoen euro). De politie verbouwde de interventiezone van het politiehuis, verbeterde het informatica-netwerk, verving kogelwerende vesten en kocht bodycams aan. De brandweer investeerde voornamelijk in de aankoop van een tankwagen, een ziekenwagen en twee commandowagens. Er ging traditioneel ook veel aandacht naar de aankoop en renovatie van terreinen en gebouwen (7,4 miljoen euro). Hieronder valt onder meer de aankoop van de DOMO-site, die ruimte creëert voor meer culturele activiteiten, maar ook de investering in doorgangswoningen voor mensen in nood”, stelt Devlies.
De top-10 was voor wegen- en rioleringswerken, trottoirs en asfaltslijtlagen goed voor 7,2 miljoen euro. Op basis van de totaliteit van de investeringen werd in 2022 zelfs 14 miljoen euro geïnvesteerd in wegen, fietspaden, voetpaden en rioleringen. Hier bovenop werd er een bedrag van 1 miljoen euro besteed aan de aanleg van speelterreinen.
“We investeerden 5 miljoen euro in de renovatie en de herbestemming van ons historisch patrimonium. Het historisch stadhuis, de Abdij van Park en het Handbooghof waren de belangrijkste projecten. 1,7 miljoen euro werd besteed aan investeringen van Zorg Leuven. De woonzorgcentra Edouard Remy en Booghuys, het kinderdagverblijf Dorémy en de Villa Clementina werden verder afgewerkt. Op de site Lolanden bouwde men een nieuw kinderdagverblijf. Samen met de KU Leuven en de Vlaamse investeringsmaatschappij PMV kocht de stad de site CommScope aan. Er werd 1,4 miljoen euro kapitaal ingebracht in de projectvennootschap”, weet Devlies.
‘Lage schuldgraad en lage financieringskost’
?De stad investeerde in 2022 voor 51,9 miljoen euro en financierde 15,5 miljoen euro daarvan met leningen op een termijn van 30 jaar met een vaste rentevoet van 0,9%.
“De investeringsschuld ten laste van stad en OCMW beloopt op het einde van het jaar 128,3 miljoen euro, of 1.248 euro per inwoner, dit terwijl de schuld in de periode 2000-2010 nog piekte op 187 miljoen euro, of meer dan 1.900 euro per inwoner. Boven op de daling van de schuld in absolute cijfers dient ook de muntontwaarding in rekening gebracht te worden, waardoor het resultaat nog verbetert. Het aandeel dat de stad aan rente betaalt, bedroeg vorig jaar 2,5 miljoen euro, hetgeen overeenkomt met nauwelijks 1% van de uitgaven. Ten opzichte van de Belgische overheidsschulden die in stijgende lijn gaan, neemt de Leuvense schuld het afgelopen decennium af, tot onder 50% van de jaarlijkse ontvangsten. De verhouding tot de jaarlijkse ontvangsten is het criterium dat internationaal gebruikt wordt. Het streefdoel is hier om onder de 100% te blijven”, geeft Devlies mee.
?De autofinancieringsmarge, of het bedrag dat na volledige afrekening van alle cijfers van 2022 overblijft voor de financiering van toekomstige projecten, beloopt 12,8 miljoen euro. Dit bedrag geeft ruimte om in de komende jaren onze investeringen te financieren en andere bijkomende noden en crisissituaties op te vangen.
Belastingtarieven
“?De belastingtarieven blijven ook in 2023 gehandhaafd. De Leuvense aanvullende personenbelasting lag net zoals vorig jaar 10% lager dan het gemiddelde van de Vlaamse centrumsteden, de onroerende voorheffing situeert zich 3,2% lager, waar dat vorig jaar 1,7% was”, geeft Devlies aan.
‘Uitgaven veel hoger dan inkomsten’
Oppositiepartij N-VA toont zich erg bezorgd over de oplopende schuldgraad. “De stad Leuven gaf in 2022 27 miljoen euro meer uit dan er binnen kwam. Dit is niet iets om vrolijk van te worden. Deze coalitie is spilzuchtig en heeft een veel te dure smaak. De stadsschuld is op 3 jaar tijd met 19% gestegen. Hoewel dit college beweert zorg te dragen voor de toekomstige generaties, ontneemt ze die toekomstige generaties alle ruimte om te investeren”, klinkt het bij N-VA.
“We zeggen al langer dat dit Vooruit/CD&V/Groen bestuur een belastingcoalitie is. Dit college int 5 miljoen euro aan extra inkomsten per jaar uit de onroerende voorheffing, ontvangt nu jaarlijks 7 miljoen euro aan ANPR-Gas boetes en verhoogde ook de belasting op tweede verblijven met ruim 2 miljoen euro. De 3 miljoen euro extra parkeerinkomsten zitten nog niet in de jaarrekening 2022die staan de Leuvenaar dit jaar nog te wachten. Maar ondanks al die extra taksen moet men in 2022 opnieuw voor 10 miljoen euro extra schulden maken”, zo menen ze bij N-VA.
“Het exploitatiesaldo (de terugkerende opbrengsten verminderd met de terugkerende kosten, nvdr.) is aanzienlijk slechter geworden. Concreet gaat dit saldo van 31 naar 17 miljoen euro, bijna een halvering. Dat is geen goed nieuws, want het is dat saldo dat op lange termijn de ruimte creëert om te investeren. De oorzaken zijn tweeledig: de personeelskosten die de afgelopen jaren bijzonder hard gestegen zijn door 10% meer personeel in dienst te nemen. Daar kwam dan nog de indexering door gestegen inflatie bovenop. Daarenboven kon na het opsouperen van de reserves van het OCMW, de politie en Zorg Leuven, dit jaar geen dergelijke truc meer toegepast worden. Koppel daaraan een negatief investeringssaldo van 45 miljoen euro en de stad heeft in 2022 dus 27 miljoen euro (!) meer uitgegeven dan er binnen is gekomen. Men teert hiervoor deels in op de eigen cashreserves, maar gaat ook nog eens voor bijna 10 miljoen euro nieuwe schulden aan. Ook de autofinancieringsmarge daalt van 27 naar 13 miljoen euro dit jaar.”
‘Schuld per inwoner neemt stevig toe’
“In haar eigen persbericht van 7 april geeft het college terecht kritiek op de barslechte begroting van de Vivaldi-regering die de nationale schuldgraad sinds 2019 met 23% liet stijgen. Maar, hoewel de nominale schuldgraad lager ligt, nam ook in Leuven de schuld per inwoner sinds 2019 met 19% toe. Dit bestuur is dus in hetzelfde bedje ziek als Vivaldi. Voor het derde jaar op rij wordt er aan schuldopbouw gedaan. Met de stijgende rentes, en het onzekere financiële klimaat kan deze schuldstijging echt nefaste gevolgen hebben voor onze stad. Ondanks alle extra belastingen is het exploitatiesaldo van de stad Leuven enorm verminderd omdat de exploitatiekosten nog sterker stijgen dan de exploitatie-inkomsten. Het probleem zit in de exploitatiekosten en dan vooral in de kosten voor het extra personeel. Er moet dan ook gekeken worden naar het personeels- en aanwervingsbeleid”, zo besluiten ze bij N-VA Leuven.