Sociale media: een vloek of een zegen?

Kirsten Bosmans
5 maanden geleden
door Kirsten Bosmans

Wat heeft 26 mei ons geleerd? Dat Vlaanderen vrolijk de middelvinger opstak naar de centrumpartijen en dat Vlaams Belang alle andere partijen overklaste met een ongeziene campagne op de sociale media. Dat brengt ons bij de vraag of de tijd rijp is om de sociale media meer aan banden te leggen want al te vaak manifesteert polarisatie zich als een hardnekkig onkruid.

Facebook, Twitter, Instagram…Ik zal het maar meteen toegeven: nooit fan van geweest. Niet zelden denk ik terug aan de tijd dat mensen brieven schreven naar elkaar. Het grote voordeel bij het hanteren van pen en papier is dat je minstens vijf seconden nadenkt vooraleer je de wereld gaat verblijden met je boodschap. Nu wil ik niet gezegd hebben dat mensen in deze digitale tijden niet meer nadenken over hun woorden maar alsmaar vaker kom ik tot de conclusie dat de vluchtigheid het overneemt van de inhoud. Is dat rampzalig? Wellicht niet want elke tijd baart haar kinderen. Valt het te betreuren? Zeker wel maar wie ben ik om te oordelen over de kinderen van de digitale revolutie…Noem me gerust traditioneel, ik aanvaard dat als een mooi compliment.

Problematischer wordt het als de vluchtigheid een fundamenteel maatschappelijk gegeven zoals politiek binnendringt via sociale media, inclusief flitsende filmpjes die flirten met de grens tussen waarheid en leugen. Wat moet je op het einde van de rit nog geloven? Polarisatie viert hoogtij en niet zelden krijgt het leukste filmpje de meeste ‘likes’. Het risico dat die ‘likes’ zich in het stemhokje vertalen naar een ‘stem’ is niet onbestaande. De traditionele campagne is weliswaar nog niet dood en begraven volgens het Leuvense instituut Vives. Partijen geven nog steeds meer geld uit aan hun traditionele campagne dan aan de digitale campagne maar Vlaams Belang is wel een uitzondering. Die partij gaf bijna 600.000 euro (!) uit aan Facebook en co in de maand voor de verkiezingen. Ter info: dat is meer dan Salvini, Fidesz en Nigel Farage samen met de kanttekening dat die laatsten enkel campagne voerden voor de Europese verkiezingen. Op die manier kroonde Vlaams Belang zich tot Europese koploper in de laatste week voor de stembusgang. Nu wil ik niet beweren dat het onverwacht grote succes van Vlaams Belang volledig te verklaren is door hun campagne op sociale media want er is ook nog zoiets als de opgestoken middelvinger naar de traditionele partijen die de voeling met de kiezer zijn verloren. Feit is wel dat elke andere partij werd overklast door de aanpak van Van Grieken en co. Laat het een les zijn voor eender welke politieke partij. Los daarvan moet de mensheid zich stilaan de vraag durven stellen of de sociale media stilaan niet teveel invloed krijgen op de fundamenten van ons bestaan. De polarisatie en het geflirt met racisme krijgen wat mij betreft net iets te vaak vrij spel. Aan banden leggen dan maar? Geen eenvoudige kwestie lijkt me maar één gedachte laat me zelden los: binnen 50 jaar gaan de mensen zeggen ‘ze waren daar niet klaar voor in die tijd maar vergeef het hen want ze wisten niet beter.’

Bart Mertens

Over de auteur

Kirsten Bosmans

Kirsten Bosmans